Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün belirli bir süre boyunca hukuki sonuç doğurmamasını sağlayan bir kurumdur. Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesinde düzenlenir ve 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanun'la yeniden düzenlenmiştir.
Hangi cezalarda uygulanır?
Yargılama sonunda verilen ceza iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası ise mahkeme HAGB kararı verebilir (CMK m. 231/5). Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklıdır.
Şartları
- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olması,
- Mahkemenin, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışlarına bakarak yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varması,
- Suçun neden olduğu zararın aynen iade, eski hâle getirme veya tazmin yoluyla tamamen giderilmesi (CMK m. 231/6).
Açıklanması geri bırakılan hükümdeki hapis cezası ayrıca ertelenemez ve seçenek yaptırımlara çevrilemez (CMK m. 231/7).
Denetim süresi
HAGB kararı verilen sanık beş yıl süreyle denetim süresine tabi tutulur. Bu süre içinde kasten yeni bir suç işlemez ve kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranırsa, geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılır ve dava düşer. Aksi hâlde mahkeme hükmü açıklar.
Karara karşı kanun yolu: istinaf
Önceki düzenlemede HAGB kararlarına yalnızca itiraz edilebiliyordu. Güncel düzenlemede HAGB kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir (CMK m. 231/12). 1 Haziran 2024'ten önce verilen HAGB kararları hakkında ise itiraz yolu uygulanmaya devam eder.
Hangi suçlarda verilemez?
7589 sayılı Kanun'la işkence, eziyet ve kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği kötü muamele suçlarında HAGB verilmesi yasaklanmıştır. Bazı özel kanunlarda da HAGB'yi engelleyen hükümler bulunabileceğinden somut dosyada ayrıca kontrol edilmelidir.
HAGB kabul edilmeli mi?
HAGB, sanığın sicilinde mahkûmiyet olarak görünmemesi bakımından avantajlıdır; ancak beş yıllık denetim süresi boyunca işlenecek kasıtlı bir suç, hükmün açıklanmasına yol açar. Beraat ihtimali yüksek dosyalarda HAGB yerine esastan savunmanın sürdürülmesi daha doğru olabilir. Bu tercih dosya bazında avukatla değerlendirilmelidir.
İlgili yazılar: Kasten yaralama · Uyuşturucu kullanma suçu · Ceza davası süreci
Bu yazı 12 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmış genel bilgilendirme amaçlı bir metindir; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukatla görüşmeniz gerekir.